Wittelte

Het dorpje Wittelte werd al in een akte van 1040 als Withelte genoemd, Witholte (1232) en Withalte (1298-1304). De plaatsnaam is een samenstelling van wit (kleur) en holt (hout, bos) of holte, helte, elte; afgeleid van hultitbja = plaats waar hout groeit. Witholt betekent als een woord: woudbomen (met name beuken), brandhout.

In 1040 schonk koning Hendrik III zijn bezittingen onder ander andere -die van Wittelte- aan Bernold, de bisschop van Utrecht. Vervolgens gingen deze goederen in 1048 over naar het Kapittel van Sint Pieter, door Bernold gesticht. De hof te Wittelte werd verpacht. Alle betalingen en leveringen van pacht verliepen via het spijker (de voorraadschuur) van Uffelte (1439) en op het Leemhuis met werf aan de Aa.

De nederzetting breidde zich na 1850 vanuit een kern van enkele boerderijen en een eendenkooi uit langs de Wapserveenseweg.
Aan de Meester Broerweg ligt de "Wittelterberg". Dit is een overblijfsel van een heuvel, waarop een houten kasteel uit de Middeleeuwen heeft gestaan.